Bądź na bieżąco - RSS

Co i jak oglądać w 3D

Zastanawiasz się co można oglądać w 3D na świeżo zakupionym telewizorze, projektorze czy monitorze trójwymiarowym? Dobrze trafiłeś. Na szczęście materiałów 3D jest całkiem sporo, wystarczy tylko poszperać w internecie, a do tworzenia własnych zdjęć trójwymiarowych wystarczy jeden aparat! Jeśli nadal masz jakieś wątpliwości co do 3D, polecam lekturę naszego FAQ. Dopiero zastanawiasz się czy warto zainwestować w 3DTV? Zobacz dwuczęściowy poradnik zakupowy 3D.

Na czym oglądać 3D?

3D mogą wyświetlać telewizory trójwymiarowe, monitory komputerowe, projektory 3D , laptopy z odpowiednimi matrycami 3D lub inne urządzenia jak np. niektóre cyfrowe ramki na zdjęcia. Trzeci wymiar najlepiej wypada na projektorach. Nie chodzi tu tylko o wielkość ekranu. Obraz 3D z projektorów DLP, zarówno w technologii aktywnej jak i odpowiednio dobranych zestawach pasywnych (złożonych z dwóch urządzeń), cechuje się mniejszym „przesłuchem” kanałów, ghostingiem lub jeszcze inaczej – cross-talk’iem. Chodzi o efekt widzenia naraz obrazów lewego i prawego oprócz stereoskopowego 3D, lub w skrajnych przypadkach jedynie dwóch oddzielnych kanałów. Pod względem ghostingu, następne po projektorach są telewizory plazmowe i ekrany pasywne. Na szarym końcu znajdują telewizory z technologią aktywną, wyposażone w matryce LCD, w których ghosting jest najsilniejszy.

Jeżeli chodzi o projektory 3D, to jedynie urządzenia zgodne ze standardem HDMI 1.4 wyświetlają sygnał 3D ze źródeł takich jak konsola PS3, odtwarzacz Blu-ray 3D lub dekoder telewizji trójwymiarowej. Starsze projektory trójwymiarowe potrzebują do tego specjalnego adaptera.

Co oglądać w 3D?

laptop 3d

Gry komputerowe

Wg mnie i wielu osób, które testowały telewizory, czy monitory 3D, efekty trójwymiarowe najlepiej wyglądają w grach komputerowych. Telewizor taki można oczywiście podpiąć do konsoli PlayStation 3 (która po uaktualnieniu softu może wyświetlać 3D), czy XboXa, ale najwięcej gier i możliwości związanych z 3D oferuje PC. Entuzjaści trzech wymiarów dobrze wiedzą, że monitory 3D, oraz okulary migawkowe dostępne były na długo przed Avatarem , stąd też imponująca liczba tytułów w jakie możemy grać w trzech wymiarach.

Do grania w 3D potrzebujemy mocnego sprzętu, prawie dwa razy mocniejszego, niż w przypadku rozrywki dwuwymiarowej. Kluczowym elementem jest tu (jak i w 2D) odpowiednio mocna karta graficzna, która w 3D musi wyświetlić obraz zarówno dla lewego jak i prawego oka. Niestety przez HDMI 1.4 możemy wyświetlić 3D w FullHD jedynie z prędkością 24 klatek na sekundę. Warto zwrócić uwagę na złącza jakie oferuje monitor, ponieważ jedyną opcją na ominięcie tego ograniczenia jest Dual Link DVI.

Mimo tego, że większość gier jest już od dawna trójwymiarowa (trójwymiarowe mapy, modele postaci etc.), to nie licząc kilku nowych tytułów, większość przystosowana jest jedynie do wyświetlania na tradycyjnych, dwuwymiarowych ekranach. Do 3D gra musi wyrenderować dwa obrazy, z dwóch różnych, wirtualnych kamer. To właśnie umożliwiają specjalne sterowniki 3D. Jak wspomniałem, istnieją gry, które wspierają trzy wymiary prosto „z pudełka” jak np. Avatar. W tego typu tytułach możemy w ustawieniach wybrać opcję 3D, a gra wyrenderuje dwa obrazy w odpowiednim formacie dla naszego ekranu. Będzie to rozwiązanie coraz bardziej popularne w nowych tytułach, natomiast aby grać w tytuły, skorzystać musimy z oprogramowania oferowanego przez Nvidię, iZ3D lub DDD.

Nvidia 3D Vision i 3DTV Play

Nvidia oferuje 3D Vision, czyli zestaw okularów trójwymiarowych oraz sterownika. Oczywiście w ten sposób pogramy jedynie na kartach graficznych tego producenta. Obecnie jest to najbardziej wygodne rozwiązanie na rynku, gdyż okulary Nvidii można wykorzystywać z wszystkimi ekranami kompatybilnymi z 3D Vision, nawet z projektorami 3D DLP, gdyż synchronizują się one nie z ekranem, czy projektorem a sterownikiem. Sterowniki do kart graficznych są zarazem sterownikami stereoskopowymi. Obraz 3D wyświetlany jest w pełnej rozdzielczości, tj. nie w formacie side-by-side (lewe i prawe oko w jednej klatce). W pakiecie 3D Vision znajduje się również stereoscopic player – odtwarzacz filmów i zdjęć 3D. 3DTV Play, to dodatkowy sterownik, który musimy pobrać jeżeli chcemy podpiąć komputer do telewizora trójwymiarowego. 3D Vision nie jest kompatybilne z ekranami polaryzacyjnymi.

AMD HD 3D

ATI nie posiada własnych sterowników 3D, jednak możliwe jest wykorzystanie aplikacji innych firm, ściśle współpracujących z producentem kart graficznych. Polityka „open source” ATI pozwala producentom sprzętu na dopasowanie się do standardu AMD HD 3D. W praktyce jednak musimy dokupić sterownik, np. iz3D i wybrać ekran, który posiada własne okulary 3D, jak np. recenzowany przeze mnie monitor Samsung TA950.

iZ3D to bardzo popularny i dający świetne efekty sterownik 3D. Z powodzeniem można wykorzystywać go w trybie side by side, wyświetlając obraz na 3DTV zarówno z kart ATI jak i Nvidii. Wystarczy do tego odpowiednio mocna karta graficzna. Jeżeli chcemy korzystać z trybu pełnej rozdzielczości i wyświetlać w 3D pełne klatki dla każdego oka, tak jak w 3D Vision, musimy posiadać kartę graficzną ATI z serii 5xxx, 6xxx lub wyżej. Posiadacze kart Nvidii mogą jedynie grać w Side by Side. Lepszy rydz niż nic – 3D Vision kompatybilne jest jedynie z kartami Nvidii. Możliwy jest gaming na monitorach pasywnych.

Listy kompatybilnych gier, najnowsze wersje sterowników i wersje próbne można pobrać ze stron producentów.

DDD to kolejna firma której sterowników możemy używać. Jej produkt – TriDef, działa podobnie jak wyżej opisany driver iZ3D.

Filmy 3D w formacie Blu-ray 3D,

Są to specjalnie przystosowane do oglądania na naszym telewizorze wersje kinowych filmów trójwymiarowych jak np. Potwory kontra obcy, czy Avatar. Format Blu-ray 3D charakteryzuje wysoka jakość efektów trójwymiarowych, ponieważ oferuje on rozdzielczość 1080p, czyli full HD dla każdego oka. Każdy z producentów telewizorów 3D ma w swojej ofercie kilka modeli takich odtwarzaczy. Filmy te można odtwarzać zarówno w 3D jak i w 2D. W zwykłych odtwarzaczach, film domyślnie odtworzy się w 2D, a w odtwarzaczach 3D mamy opcję wybory. Do oglądania Blu-ray 3D na komputerze potrzebujemy specjalnego oprogramowania.

telewizja 3d

Telewizja 3D

W Polsce telewizja taka dopiero się rozwija. Nadawcy telewizyjni od początku roku 2010 testują przesyłanie kanałów trójwymiarowych. Mieliśmy możliwość oglądania pierwszego w Polsce filmu telewizyjnego w formacie 3D (Koralina) nadanego przez Canal+. Również Canal+, przy współpracy z LG, nadał pierwszą w Polsce transmisję meczu piłkarskiego na żywo w 3D. Jakiś czas później, oglądaliśmy transmisję Eurosportu i Panasonica z turnieju Rolanda Garrosa w 3D. Warto wspomnieć, że zagraniczne sieci telewizyjne posiadają już specjalne kanały 3D. Wiele ważnych wydarzeń sportowych i kulturalnych nadawane jest w 3D np. przez telewizję Sky. Działają już demonstracyjne kanały trójwymiarowe w pakietach Cyfry+  i telewizji N.

konwersja z 2d do 3d

Konwersja z 2D do 3D

Konwertowanie do 3D jest sprawą kontrowersyjną. Hollywood dostrzegł w trzech wymiarach kurę znoszącą złote jajka i uparcie konwertuje filmy 2D do 3D aby zarobić więcej na biletach. Łatwo się domyślić, że efekty konwersji robionej w pośpiechu, i to filmu, który nigdy nie miał być trójwymiarowy, dalece odbiegają od 3D z Cameronowego Avatara. Część producentów telewizorów umieszcza w nich specjalne procesory automatycznie konwertujące każdy obraz z 2D do 3D. Więcej o takiej konwersji możecie przeczytać w naszej recenzji telewizora 3D Samsung UE40C7000. Istnieje metoda konwertowania fotografii 2D do 3D, z którą od jakiegoś czasu eksperymentuję. Youtube udostępnił opcję automatycznej konwersji materiałów 2D do 3D.

Youtube 3D

W internecie natknąć możemy się na sporo klipów trójwymiarowych. Część z nich możemy znaleźć w serwisie Youtube, który od jakiegoś czasu umożliwia użytkownikom upload treści trójwymiarowych, oraz oglądanie ich w dowolnie wybranym formacie 3D. Inne możemy ściągnąć na dysk naszego komputera i odtworzyć np. w stereoscopic playerze. Jest to specjalny odtwarzacz treści stereo jak np. filmy 3D, posiadający sporo opcji i ustawień 3D, których nie znajdziemy w zwykłych programach tego typu.

Nvidia uruchomiła ostatnio usługę 3D Vision Live. Jest to serwis z treściami 3D z którego użytkownicy 3D Vision streamować mogą filmy i zdjęcia trójwymiarowe. Znajdują się tam zarówno klipy dostępne w sieci za darmo, jak i profesjonalne – płatne produkcje stereoskopowe.

kamera 3d panasonic

Własnoręcznie nakręcone filmy 3D

Czego potrzebuję aby nakręcić własny film 3D? Dwóch (najlepiej identycznych kamer) i odrobinę pomysłowości, lub jednej z konsumenckich kamer 3D oferowanych przez Sony (test modelu HDR TD10), Panasonica, JVC, czy Viewsonica. Kamera tego typu to obowiązkowy zakup dla posiadaczy telewizorów trójwymiarowych. 

Fotografia 3D

Całkiem nieźle w 3D prezentują się zdjęcia. Ciekawa i dobrze zrobiona fotografia w trzech wymiarach przykuwa uwagę jeszcze bardziej niż w 2D. Poza tym, forma statycznego obrazu pozwala „nacieszyć się” trójwymiarowością i w pełni ją ogarnąć. W internecie pełno jest zdjęć stereoskopowych, a w związku z rosnącą popularnością trzech wymiarów, przybywa ich lawinowo. Kiedy natrafimy na galerię zdjęć Side-by-Side lub Top-and-Bottom, czyli stereopar – zdjęć dla lewego i prawego oka ustawionych obok siebie pionowo lub poziomo, możemy eksperymentować z odtwarzaniem ich na monitorze, projektorze, czy telewizorze 3D. Zachęcam do własnych poszukiwań jednocześnie podając link do slideshow z galerii profesjonalnego fotografa 3D Cesara Sommera w formacie MOV.

W fotografowanie w 3D również można z powodzeniem bawić się samemu, wykorzystując prosty w obsłudze trójwymiarowy kompakt Fujitsu FinePix REAL 3D W1, posiadający dwa obiektywy oraz autostereoskopowy wyświetlacz. lub aparat Lumix G Panasonica z konwerterem 3D. Oczywiście majsterkowicze już od dawna uprawiają fotografię stereoskopową łącząc ze sobą dwa identyczne aparaty. Tworzenie takich zdjęć polega na ustawieniu obok siebie dwóch urządzeń i pstrykaniu dwóch fotek jednego obiektu jednocześnie. Jeżeli fotografujemy pejzaż lub martwą naturę, można do tego celu użyć tylko jednego aparatu, odpowiednio przesuwając go pomiędzy zdjęciami.